Вчера во Македонската академија на науките и уметностите беше објавен годинашниот добитник на наградата „Златен венец“ на „Струшките вечери на поезијата“, холандската поетеса Анеке Брасинга. По нејзиното претставување следеше поетско читање по повод 21 март, „Светскиот ден на поезијата“, на кое настапија членови на Македонскиот ПЕН Центар и на Друштвото на писателите на Македонија. Бидејќи ја имав таа чест за прв пат да настапам во тој простор, напишав нова песна, насловена „Брчки“.
Избор од стихозбирката објавена во 2025 година од „Креативна верига“
под друго небо
(скопје, август 2022)
седиме на една клупа во паркот, гласно
џвакаме наполитанки, и ги гледаме облаците.
еден облак онаму ти личи на кит.
денот е топол и голем колку детско срце.
еден ден ти исто ќе седиш на клупа со твојата
ќерка и исто ќе се смеете, само се надевам тоа
ќе биде некаде далеку, под друго небо, не тука.
овде отсекогаш останувале само будалите,
колку за на смртта да не и’ биде здодевно.
„Не стој до мојот гроб плачејќи“ е моќна елегија напишана од американската поетеса Клер Харнер (1909-1977), премиерно објавена како „Бесмртност“ во списанието „The Gypsy poetry magazine“ во 1934 година. Оваа песна е напишана за многу краток период и станала утеха за ожалостените по ненадејната смрт на нејзиниот брат.
во тишината на собата
дишам
во темнината на собата
дишам
и кога облакот
минува низ месечината
темнината влегува во мене
но јас и натаму
гласно дишам
бидејќи знам дека
светилникот во далечината
ќе засјае
посилно од Сонцето
„Ја слушам Америка како пее“ е песна од американскиот поет Волт Витмен (1819-1892), првпат објавена во стихозбирката „Стракови трева“ од 1860 година. Иако песната е напишана во пресрет на Граѓанската војна, таа претставува визија за Америка како хармонична заедница. Движејќи се од градот кон селото и од копното кон морето, песната ја замислува Америка како место каде што луѓето работат чесно, значајно и задоволувачко – и ја слават таа работа низ песна. Америка произлегува од работата на овие многубројни и разновидни индивидуални луѓе, а нивната работа се спојува за да формира кохерентна целина. На овој начин, според описот на песната, Америка е нација каде што индивидуалноста и единството се избалансирани, при што секое го создава и зајакнува она другото.
„Кога ќе остариш“ е лирска песна од ирскиот поет Вилијам Батлер Јејтс (1865-1939), првпат објавена во 1893 година како дел од неговата стихозбирка „Розата“. Се смета за обраќање до ирската револуционерка Мод Гон, кон која Јејтс имал длабока, невозвратена љубов. Песната ги истражува темите за минливоста на времето и на физичката убавина, како и трајноста на вистинската љубов. Поетот ја замолува саканата да се замисли себеси во поодминати години, размислувајќи за минатите додворувачи. Додека многумина биле привлечени од нејзината младешка убавина, поетот нагласува дека го сакал нејзиното „внатрешно јас“ и мудроста што доаѓа со возраста. Песната е базирана врз францускиот сонет на Пјер де Ронсард (1524-1585).
Не знам дали знаете, но на полиците во „ИЛИ-ИЛИ“ може да се најде примерок од официјално најголемата стихозбирка во светот. Се работи за поетската книга „108×108“ на славната писателка и преведувачка Весна Крмпотиќ, објавена од загрепскиот издавач „Профил интернационал“ во 2006 година во тираж од 1000 примероци.
Неодамна на своите профили на социјалните медиуми, ДПМ ја сподели песната „Улиште“ од стихозбирката „Ноември“, која е дел од конкурсот за годишните награди. Aвторот ја избра таа песна затоа што е единствената која опфаќа период на зреење од три децении. Овој текст низ (само)анализа ќе се обиде да ги долови патувањето на една песна низ времето, односно, трансформацијата од „цел“ во „улиште“.
Tired with all these, for restful death I cry,
As to behold desert a beggar born,
And needy nothing trimm’d in jollity,
And purest faith unhappily forsworn,
And gilded honour shamefully misplaced,
And maiden virtue rudely strumpeted,
And right perfection wrongfully disgraced,
And strength by limping sway disabled
And art made tongue-tied by authority,
And folly, doctor-like, controlling skill,
And simple truth miscalled simplicity,
And captive good attending captain ill:
Tired with all these, from these would I be gone,
Save that, to die, I leave my love alone.
„Не верувам во поезија која мириса на лаванда и лаги дека се’ ќе биде в ред. Поезијата што ја сакам се пие од валкани чаши. Рацете ти треперат, вриштат во празнината, а внатре има бучава која не можеш да ja поднесеш. Вистинската поезија не расте од светлината. Таа излегува од темнината на вашите коски, и подлабока е од улиците по кои некогаш сте оделе. Не прашувај се дали си добар, туку дали си искрен. И тоа е сосема доволно“. Дарко Митровиќ
