Кон „Сентиментална вредност“ и „Сират“, најдобрите европски филмови во 2025-тата

На 18 јануари напишав: „Синоќа во Берлин беа доделени 38-те европски филмски награди, во прекрасно шоу кое сосема се разликува од оскаровската помпезност и кое уште еднаш не’ потсети дека европскиот филм е автентична приказна што треба да се негува. Во сериозна конкуренција од квалитетни остварувања, апсолутен победник со шест европски статуетки е филмот „Сентиментална вредност“ на Јоаким Трир, филм кој едни го сметаат за преценет, други за ремек-дело, а трети за повторување на она што Бергман сакаше да го постигне во неговите остварувања, што може да се смета и за референца. Во секој случај, филм што треба да се погледне и коментира“.

Тогаш се зачудив како може „Сират“ на Оливие Лаше да биде номиниран речиси во истите категории како и филмот на Трир, а да добие пет европски статуетки само во техничките (кастинг, монтажа, снимател, продукциски и звучен дизајн), но не и во главните категории (најдобар филм, режија, сценарио, актери…)? Решив да направам споредбена анализа, но дури откако ќе го изгледам „Сират“, што конечно деновиве и се случи. И? Размислувањето e на крајот од текстот, а дотаму… дотаму треба да се стигне 😉

Читај повеќе

Монографија „70 години македонски филмски плакат (1952-2022)“

Минатиот петок, на 27 февруари, во Кинотеката на Македонија присуствував на промоцијата на монографијата „70 години македонски филмски плакат 1952-2022“. Кинотеката како издавач го организираше претставувањето на ова значајно дело, но за жал, без присуство на авторите кои фигурираат на корицата од изданието, а не беше присутен ниту најавениот промотор. Во нивно отсуство, на настанот свое обраќање имаа директорот на Кинотеката Бошко Грујоски, како и режисерите Саша Станишиќ и Јане Алтипармаков.

Читај повеќе

Кон „Арагон“ од Михајло Свидерски

Свидерски тивко и ненаметливо го гради својот книжен пат до вистински мајстор-раскажувач. Тоа ми стана јасно уште во 2019 година, кога авторот на само 28-годишна возраст напиша маестрално дело насловено „Последните денови на Ханс“, кое заслужено влезе во финалето за наградата „Роман на годината“. Да се напише таков психолошки роман за најголемиот сатрап во поновата историја, вешто криејќи ја информацијата од читателот, притоа длабоко навлегувајќи во психологијата на личноста зад која стојат милиони жртви, навистина претставува врвна умешност. За жал книгата, и покрај финалето, не наиде на особен интерес меѓу читателите. Очигледно тоа е резервирано само за добитниците на наградата. А кога сме веќе кај „Романот на годината“, изненадувачки е што новиот, исто така одличен роман „Арагон“ на Свидерски не влезе во вториот круг, меѓу 11-те селектирани дела, особено знаејќи дека дел од нив се „wanna-be“ романи. Но добро, секој со своите книжевни критериуми и убедувања.

Читај повеќе

Кон „Филмско око“, жири на ДПМ

„Книгата „Филмско око“ на Игор Анѓелков (2025, Скопје: Или-Или), ја проследува продукцијата на седмата уметност во текот на последните неколку години. Претставува критичка хроника на дадениот период на македонскиот, европскиот и американскиот филм.

Читај повеќе

Скопје за почетници… и идиоти…

Одамна на овие страници не не’ заплиснале мудростите на скопските графити, но се чини дека дојде време за тоа. Низ 19 селектирани фотографии од Водно преку Центар до Карпош, ова е Скопје за почетници… и идиоти… и „пегли“… извајан од очај и чемер… но и полн со љубов. Ова е Скопје во некоја од можните стварности 😉

Читај повеќе

„Ми се чини дека некаде слушнав дете“, Тони Попов

Избор од стихозбирката објавена во 2025 година од „Креативна верига“

под друго небо
(скопје, август 2022)

седиме на една клупа во паркот, гласно
џвакаме наполитанки, и ги гледаме облаците.
еден облак онаму ти личи на кит.

денот е топол и голем колку детско срце.

еден ден ти исто ќе седиш на клупа со твојата
ќерка и исто ќе се смеете, само се надевам тоа
ќе биде некаде далеку, под друго небо, не тука.

овде отсекогаш останувале само будалите,
колку за на смртта да не и’ биде здодевно.

Читај повеќе

Писмо до Борис

Кон романот „Ветрилиште“; пишува: Марија Трифуновска Тасеска

Драг Борис,

Првично, делуваш како обичен човек, ако обичен е нешто што навистина постои. Не знам по кои критериуми би се утврдила обичноста или необичноста кај некој. Дали можеби тоа што си опишан како човек кој живее обичен живот и станува со кукуригањето на петелот, па слуша музика користејќи грамофон и го пие кафето на балконот, те прави само обичен човек? Или тоа што сакаш „обични, секојдневни нешта  – како редење дрва, косење трева, чистење олуци?“

Ако е тоа критериум, тогаш, кој е посебен?

Читај повеќе

„Angel’s Breath de/re/konstrukt“ – Živa Voda ft. Darko Rundek

Деновиве уживам во повторното читање на легендарниот албум „Angel’s breath“ на Милан и Суба од 1994 година. Нивната соработка под светлото бразилско сонце од деценија во деценија добива се’ поголемо значење, па „препрочитувањето“ на материјалот со универзални вибрации е сосема очекувано, па дури и пожелно. Минатата година „Менарт“ го објави ЛП-то „Angel’s Breath de/re/konstrukt“ на проектот „Жива вода“ во соработка со Дарко Рундек, кој и во претходни наврати сакал да преработи песни од неговиот добар пријател од ЕКВ. Кога го слушнав материјалот, буквално одлепив со каков авангарден пристап музичарите на песните им дале сосема нов живот и здив. Тргнувајќи да најдам повеќе информации за проектот, наидов на еден прекрасна рецензија која ги содржи повеќето работи кои и јас сакав да ги напоменам во текстот. Затоа одлучив да го „позајмам“ освртот од колегите на страницата „Тhoughts Words Action“, кој можете да го прочитате подолу.

Читај повеќе

„Национален музеј на планината“ во Торино

Кога се наоѓате во пазувите на првиот главен град на Италија, неизбежно е да ги посетите знаменитостите во центарот на градот, како „Кралскиот музеј“ и Музејот и црквата на Светиот покров, но уште подобро е доколку нешто пријатно Ве изненади. Тоа ми се случи со сосема неочекуваното откривање на музејот посветен на планината во Торино, како прво искуство од ваков вид во животот. Веројатно низ светот постојат многу вакви тематски музеи посветени на убавините на нивните величества – планините, но еве, судбината сакаше за мене тоа да се случи токму на северот на Италија и токму во подножјето на величествените Алпи, кои гордо стојат на кровот од Европа.

Читај повеќе

Роберт Дивал – незаборавниот THX 138

Вчера светот го одбележа заминувањето на американскиот актер Роберт Дивал. Тоа е оној човек во холивудските филмови кој секогаш е некако во позадина, но со своите перформанси често пати ја „крадеше“ магијата од главните актери. Тој е актер кој се трансформираше во уверлив адвокат на мафијата во легендарниот „Кум“, командантот од Виетнам опседнат со сурфање во „Апокалипса сега“, изговарајќи ја незаборавната реплика „го сакам утринскиот мирис на напалмот“,  и многу други филмски, театарски и телевизиски ликови. Почина во неделата на 95-годишна возраст.

Читај повеќе