Ја ситниме 2025-тата, време е за мала рекапитулација на нештата. Оваа година е во знакот на бројот 3 (три):
– три книги (прва стихозбирка, четврта со филмска есеистика и реиздание на првите три книги);
– три филмски фестивали (2nd Abbas Kiarostami – Berlin, 4th Across the lake – Dojran, 43. Torino film festival)
Кон „Анатомијата на коњите“ на Даниел Видал Точа, „Фипресци“ лауреат во Торино
На 43-иот Филмски фестивал во Торино, наградата на Интернационалното здружение на филмски критичари „ФИПРЕСЦИ“ отиде во рацете на перуанскиот филм „Анатомијата на коњите“ на сценаристот и режисер Даниел Видал Точе. Жирито во состав Кјара Спањоли Габарди (Италија), Пол Рискер (Англија) и мојата маленкост, одлуката ја образложи на следниот начин:
„Филмот ја одразува неопходната вистина дека револуцијата содржи акција и крвопролевање, но таа е само состојба на умот осудена на неуспех. Ова чувствително истражување на домородната култура оживува преку магичниот реализам, црпејќи од духот на Едвард Мејбриџ. Како дело на визуелна поезија, кое е непропустливо во времето, филмот ни покажува дека она што човекот го поробил е послободно од самото човечко битие“.
„Мајка и син”, „Татко и син”, трилогијата „Молох”, „Бик” и „Сонце”, потоа „Александра”, „Фауст”, „Бајка”… Сосема доволно за да се констатира дека најзначаен гостин на 43th Torino film festival оваа година е рускиот режисер Александар Сокуров.
И додека Италијанките нетрпеливо чекаа да се појави Тони Бандерас и да им ја облагороди саботната вечер, јас ја избрав соседната сала “Massimo” за да го конзумирам новиот “a Spike Lee joint”.
Синоќа во прекрасниот „Teatro Regio“ на спектакуларен начин се отвори 43-тото издание на Филмски фестивал во Торино, каде на едно место беа собрани еден куп филмски ѕвезди од различни генерации и афинитети.
Победник на Интернационалниот фестивал на дебитантски филм „КинеНова“, чие десетто, јубилејно издание финишираше на почетокот на минатиот месец, e грузискиот филм „Паноптикон“ на сценаристот и режисер Георге Сикарулидзе. Жирито во состав Срдан Голубовиќ (режисер), Владимир Самоиловски (кинематографер) и Хамед Солејманзадех (филмски критичар) својата одлука ја образложија на следниот начин: „Исклучителна режисерска интуиција во раскажувањето приказни која се базира на клише, но далеку ги надминува границите на очекуваното, внесувајќи нè во светот на личниот, кревкиот и еротски универзум на главниот лик. Чувствителноста, храброста, непредвидливоста и ранливоста на ликовите во филмот создаваат мозаик од необичен и фасцинантен свет на непознатата Грузија“. Сето ова е доволна провокација за потсетување и препорака за филмот, претставувајќи го во продолжение ова мало ремек-дело од различни агли.
На 2 октомври се случи свеченото доделување на наградите „Златна грива“ во рамките на десеттото, јубилејно издание на Интернационалниот фестивал „КинеНова“. Жирито во состав Срдан Голубовиќ, српски режисер и претседател, и членовите Владимир Самоиловски, македонски кинематографер и Хамед Солејманзадех, ирански филмски критичар, откако изразија задоволство од селекцијата на кратките и долгометражните остварувања во официјалните селекции за наградите, ги донесоа следниве одлуки:
Слободан Максимовиќ дипломираше филмска режија на Академијата во Љубљана. Режираше повеќе од 35 филмови и серии од различни формати и жанрови, а за многу од нив го напиша и сценариото. Неговите филмови беа прикажани на многу меѓународни филмски фестивали и освоија 46 награди. Негови најзначајни дела се играните филмови „Благодарам за Сандерленд“ (2012), „Ника“ (2016) и „Капа“ (2022), документарецот „Технологијата на луѓето“ (2014), минисеријата „Случаите на инспекторот Вренкo“ (2021-2024) која е најгледаната криминалистичка серија на националната телевизија во Словенија, и краткиот филм „Невидливата рака на Адам Смит“ (2017), кој беше во конкуренција на „КинеНова“. Оваа година се враќа на фестивалот во Скопје со документарниот филм „Прасловен“ за словенечкиот enfant terrible, Зоран Предин, со кој во последнава година го освоија регионот, вклучувајќи и неколку фестивалски награди.
Хамед Солејманзадех е ирански филмски критичар, филмски филозоф, режисер и предавач на Универзитетот во Гетинген, Германија и на Академијата DAM во Рим, Италија. Член е на FIPRESCI, а неговата кариера вклучува членување во жиријата на повеќе од триесет престижни филмски фестивали и настани низ целиот свет. Тој е и основач и директор на Меѓународниот фестивал на краток филм „Абас Кјаростами“. Оваа година, во рамките на „КинеНова“, покрај тоа што ќе има улога да одлучува за наградите на најдобрите, заедно со другите членови на жирито, ќе одржи и мастерклас за студентите по филмска и театарска уметност, каде што ќе ја презентира поетиката на иранската кинематографија, која има голем број обожаватели во Македонија.
На десеттото, јубилејно издание на „КинеНова“,српскиот сценарист и режисер Срдан Голубовиќ e „Автор во фокус“, кој истовремено ќе го предводи и тричленото фестивалско жири. Човекот кој зад себе има четири феноменални филмови кои освоија награди на фестивали ширум светот, е професор на престижниот Факултет за драмски уметности во Белград, каде што со години несебично ја пренесува својата љубов кон седмата уметност на своите студенти
