Не знам дали знаете, но на полиците во „ИЛИ-ИЛИ“ може да се најде примерок од официјално најголемата стихозбирка во светот. Се работи за поетската книга „108×108“ на славната писателка и преведувачка Весна Крмпотиќ, објавена од загрепскиот издавач „Профил интернационал“ во 2006 година во тираж од 1000 примероци.
Неодамна на своите профили на социјалните медиуми, ДПМ ја сподели песната „Улиште“ од стихозбирката „Ноември“, која е дел од конкурсот за годишните награди. Aвторот ја избра таа песна затоа што е единствената која опфаќа период на зреење од три децении. Овој текст низ (само)анализа ќе се обиде да ги долови патувањето на една песна низ времето, односно, трансформацијата од „цел“ во „улиште“.
Славниот американски писател Реј Бредбери еднаш изјави: „Не мора да горите книги за да уништите една култура. Само натерајте ги луѓето да престанат да ги читаат“.
Tired with all these, for restful death I cry,
As to behold desert a beggar born,
And needy nothing trimm’d in jollity,
And purest faith unhappily forsworn,
And gilded honour shamefully misplaced,
And maiden virtue rudely strumpeted,
And right perfection wrongfully disgraced,
And strength by limping sway disabled
And art made tongue-tied by authority,
And folly, doctor-like, controlling skill,
And simple truth miscalled simplicity,
And captive good attending captain ill:
Tired with all these, from these would I be gone,
Save that, to die, I leave my love alone.
Минатиот месец во Музејот на современа уметност во Белград беше изложено делото насловено „Reč i misao. Velika apstraktna slika“ на уметницата Ирена Лагатор Пејовиќ, кое предизвика голем интерес кај посетителите. Интерактивната инсталација ги вклучува сите книги во култната едиција „Збор и мисла“ на издавачката куќа „Рад“, за која на шега се велеше дека доколку си ги прочитал сите изданија, или барем поголемиот дел од нив, тогаш тоа е сосема доволно за добивање на статусот „интелектуалец“.
Денес, на 70-годишна возраст, почина унгарскиот филмаџија Бела Тар, еден од последните бастиони на европскиот уметнички филм, оној од стар ков. А само пред два месеци, неговиот вечен креативен сопатник, писателот и сценарист на клучните негови остварувања, Ласло Краснахоркаи, ја доби Нобеловата награда за литература. На тој начин, обајцата врвни уметници повторно се споија во една, заедничка приказна, во која триумфот и смртта се двете страни на огледалото. Впрочем, како што тоа постојано го потенцираа и во нивните дела во текот на целата нивна плодна кариера.
Ја ситниме 2025-тата, време е за мала рекапитулација на нештата. Оваа година е во знакот на бројот 3 (три):
– три книги (прва стихозбирка, четврта со филмска есеистика и реиздание на првите три книги);
– три филмски фестивали (2nd Abbas Kiarostami – Berlin, 4th Across the lake – Dojran, 43. Torino film festival)
кон стихозбирката „Ноември“ од Игор Анѓелков
пишува: Тони Ќосев
На крајот од секоја школска година, класниот раководител доделуваше книги за одличните ученици за прикажаниот успех. Според детската логика, колку подебела книга – толку подобар си бил од другите. Во шесто одделение мене ми доделија една тенка книга. Класниот ме убедуваше дека само јас сум можел да ја разберам. Како да не. За таа книга да ја разберам ми требаа години, предзнаења и знаења, животна зрелост. Насловот на книгата: „Странецот“ – Албер Ками, една од највлијателните книги во 20 век.
Книга на годината во Полска според „Gazeta Wyborcza“, книга на годината во Германија според „SWR“, и уште безброј успешни преводи, промоции и рецензии ширум светот во текот на 2025 година… „Градинарот и смртта“ од Георги Господинов, една од најзабележителните објави која веќе фигурира на листите на најуспешни прозни дела за 2025 година, конечно, и на македонски јазик, во превод на Душко Крстевски. Од денес достапна и за домашните читатели во издание, се рабира, на „Или-Или“.
„Ноември е книжуле што мириса на љубов, во секоја нејзина форма и проформа, со вкус и мирис на пита од тиква, печени костени, џем од кајсија… Иако има мешовита структура, на секоја страница и низ секој стих тлее отелотворувачка атмосфера. Ни дал, поетот дебитант на педесет плус, парче од себе, впрочем како би го потврдил својот авторски печат, ако не си ја разголи душата?!
